24 februari 2010 - LICHT UIT BIJ BRITTEN DOOR TOTAAL VRIJE ENERGIEMARKT
LONDEN – Het licht en de verwarming gaan snel uit als de energievoorziening nog lang uitsluitend aan de vrije markt wordt overgelaten. Die waarschuwing komt van de Britse waakhond voor de energiesector Ofgem. Het is een opmerkelijke ommezwaai: niet zo lang geleden was Ofgem voorstander van de liberalisering die meer dan twintig jaar geleden onder voormalig premier Margaret Thatcher werd ingezet. Ook in Nederland zijn er zorgen over de energievoorziening, waarbij vooral het verouderde netwerk aandacht behoeft.
Het probleem in Groot-Brittannië is dat het land £200 miljard nodig heeft aan investeringen in nieuwe nucleaire, gas- en groene-energie-installaties. Geld dat er in dit economische klimaat niet is. Bedrijven zijn te huiverig om grote investeringen te doen waarvan het de vraag is of ze ooit geld opbrengen. Als de overheid niet ingrijpt, dan stort het hele systeem in.
Ofgem heeft daarom plannen ingediend die moeten voorkomen dat er op grote schaal stroomstoringen zullen optreden. De ideeën zijn vaag en variëren van een centrale planning, zoals die ooit in de Sovjet-Unie gold, tot een centraal lichaam dat ervoor moet zorgen dat de Britten genoeg energie in voorraad hebben.
Volgens analisten zijn de problemen al langer bekend. „De privésector belooft dat er tal van nieuwe centrales aankomen, maar niemand die dit zeker weet”, stelt Alistair Buchanan van Ofgem. Volgens Ian Parrett van energiespecialist Inenco heeft Buchanan gelijk: „Als we niet toegeven dat verandering noodzakelijk is, zitten wel al in 2012 met regelmatige stroomstoringen.”
In Nederland heeft demissionair minister Van der Hoeven (Economische Zaken) al een commissie ingesteld om te zorgen dat ons verouderde net de komende jaren ’slimmer’ wordt. Hier speelt vooral de angst een rol dat het bestaande netwerk de opkomst van het ’groene’ verbruik van stroom, bijvoorbeeld voor elektrisch rijden, niet aan zal kunnen.
De Britten moeten flink investeren om de komende jaren problemen met de stroomtoevoer te voorkomen De problemen in Groot-Brittannië hangen vooral samen met het opraken van de gasvoorraad in de Noordzee. Daarnaast is de reservevoorraad beperkt. Complicerende factor is dat de Britse regering ambitieuze plannen heeft voor schonere energie, waarvoor ook forse investeringen nodig zijn.
Dat de energiemarkt zal veranderen, lijkt onafwendbaar. Waarschijnlijk is het een zaak voor de nieuwe regering. Er moeten in Groot-Brittannië binnen honderd dagen verkiezingen worden gehouden. Het enige wat onomstotelijk vaststaat is dat de prijzen voor gas en licht binnen enkele jaren omhooggaan. Geen boodschap om de kiezer te paaien.
